Steele, hoogleraar aan Stanford University en auteur van A Bound Man: Why We Are Excited About Obama and Why He Can’t Win, heeft net als Obama een blanke moeder en een zwarte vader. Hij stelt dat ‘ras de noodzakelijke context is om Obama’s populariteit te begrijpen’. Jaja. Zondag 5 oktober kunnen we hem zelf vragen hoe dat zit, na het interview met Twan Huys.

Zondag 5 oktober, 20:00, Rode Hoed – www.rodehoed.nl

‘Yes, we can! Yes, we can!’ 18.000 Amerikanen gaan volledig uit hun dak. Samen met dertig Nederlandse studenten zijn ze luttele minuten verwijderd van een live optreden van dé American Idol van het moment: Presidentskandidaat Barack Obama.

Frits Abrahams mag dan op Obama uitgekeken raken, voor de Amerikanen geldt dat nog lang niet. Gisteren won Obama wederom drie staten: Maryland, Virginia en D.C., volgens laatste tellingen met respectievelijk 75%, 60% en 64% van de stemmen. Volgens senior political analyst Gloria Borger heeft Obama in Virginia het onder andere goed gedaan onder blanken, vrouwen en stemmers met lage inkomens; normaalgesproken Hillary’s kiezers, aldus Borger. McCain won aan Republikeinse zijde, hoewel Huckabee met name in Virginia toch ook weer een behoorlijk aantal stemmen haalde (50% voor McCain, 41% voor Huckabee). Ook onder de Republikeinen heerst dus behoorlijke verdeeldheid.

Op 19 februari worden de caucus in Hawaii (alleen Democraten) en de voorverkiezingen in Washington en Wisconsin gehouden. De grote vraag is nu: gaat Obama zijn momentum vasthouden??

Dat hij een begenadigd spreker is weet iedereen inmiddels, het is een van de punten waarop Obama zijn belangrijkste tegenstander Hillary Clinton genadeloos aftroeft. Zijn speech op de Democratische Nationale Conventie van 2004 is hier een prachtig voorbeeld van. In de top 100 van American Rhetoric staat de speech op 2, pal onder Martin Luther King’s “I have a dream”.

En nu maar hopen dat we zoiets volgende week live kunnen bijwonen…

Met ogenschijnlijk relatief zwakke Republikeinse kandidaten in de voorverkiezingen en Obama en Clinton op kop bij de Democraten, lijkt de kans op een revolutie in het Witte Huis groot. Het is zeer voorstelbaar dat de eerste vrouwelijke dan wel eerste zwarte president van Amerika binnen afzienbare tijd een feit zal zijn. Daar duikt de vraag op die inmiddels clichématige vormen begint aan te nemen: is Amerika daar wel klaar voor?

Ja, blijkt uit onderzoek van CNN. Uit onderzoek van het TV-station blijkt dat 72 % van de blanke en 61 % van de zwarte Amerikanen vindt dat de Verenigde Staten toe zijn aan een zwarte president. Twee jaar geleden lag dit nog op 65 % van de blanken en 54 % van de zwarten. Wat betreft het geslacht van de toekomstige president vindt 64 % van de mannen en 65 % van de vrouwen dat het Witte Huis klaar is voor een vrouw.

De top zes van onderwerpen die meespelen in de keuze voor een kandidaat zijn gelijk voor blanke en zwarte kiezers, dit zijn op volgorde van belangrijkheid: de economie, Irak, terrorisme, de gezondheidszorg, de olieprijzen en Iran.

In beide groepen is ongeveer vier op de tien kiezers van mening dat de “dream” van Martin Luther King grotendeels is vervuld. 52 % van de zwarte Amerikanen denkt dat rassenproblemen altijd zullen blijven bestaan, tegenover 43 % van de blanken. In 1993 geloofde nog 55 % van de zwarten en 53 % van de blanken dit.

Het onderzoek is van 14-17 januari telefonisch uitgevoerd onder 1393 volwassen Amerikanen, onder wie 743 blanken en 513 zwarten.

Bron: www.cnnpolitics.com

In deze serie vraagt de BKB Campagnebende Amerikanen naar hun favoriete kandidaat. James Vlahos is 37 jaar en woont in Berkeley, California. Hij is journalist en schrijft onder andere voor The New York Times, Esquire en National Geographic. Waarom stemt hij op Barack Obama?

‘Ik ben Democraat en voor mij zijn Clinton en Obama de enige serieuze kandidaten. Ik was een grote fan van President Bill Clinton, maar ik ben niet zo gecharmeerd van zijn vrouw. Ze is extreem slim en capabel, maar ik hou niet van haar beleid. De oorlog in Irak is de belangrijkste kwestie voor mij en als Senator van New York stemde Hillary voor deelname aan die oorlog. Zij geloofde met velen dat de Bush-regering gelijk had toen ze beweerde dat Irak over de mogelijkheden beschikte om een atoombom te maken. Die claims bleken op niets gebaseerd te zijn. Dat is niet helemaal haar fout, maar ik denk dat Amerika voor haarzelf maar ook voor de rest van de wereld beter af is met een president die geen tegenstrijdige achtergrond heeft als het om oorlog gaat. We hebben iemand nodig die er tegen is, en die er altijd tegen was. Los van dat, lijkt Obama me heel goed opgeleid en intelligent – hij is geen “dimwitted faux cowboy” zoals Bush. Hij is redelijk, charmant en verzoenend en dat zijn de eigenschappen die een president nodig heeft. Het is bovendien erg inspirerend om naar hem te luisteren. En ten slotte, hoewel dit op zich niet genoeg reden alleen is om voor hem te stemmen, vind ik het idee van een Afrikaans-Amerikaanse president erg gaaf. Het zou getuigen van een Amerika zoals we het ons graag voorstellen – een Amerika van gelijke kansen.’

Waar gehakt wordt, vallen spaanders… Na tegenvallende resultaten in de voorverkiezingen in Iowa en New Hampshire, heeft de Democratische kandidaat Bill Richardson zich teruggetrokken uit de race naar het Witte Huis. Richardson verklaart op zijn website dat hij dit doet “with great pride, understanding and acceptance”. De 59-jarige Richardson, die hoopte de eerste Amerikaanse president van Mexicaanse origine te worden, onderscheidde zich van de overige kandidaten doordat hij pleitte voor een onmiddellijke terugtrekking van de Amerikaanse soldaten uit Irak. Hij zal zich vanaf nu weer gaan richten op zijn gouverneurschap van Nieuw-Mexico: “Now I am returning to a job that I love, serving a state that I cherish and doing the work of the people I was elected to serve.” Ondanks zijn nederlaag, stapt Richardson als een ware positivo uit de strijd: “As I have always said, I am the luckiest man I know. I am married to my college sweetheart. I live in a place called the Land of Enchantment. I have the best job in the world. And I just got to run for president of the United States. It doesn’t get any better than that.”

Al in 1968 wordt hij verkozen tot Senator. Met de openbaarmaking van de Pentagon Papers, waaruit blijkt dat Amerika allang bezig is met een oorlog in Vietnam terwijl dat nog niet erkend is, verwerft hij grote bekendheid. In 1973 speelt hij onder andere een cruciale rol in de totstandkoming van een meerderheid in het congres voor de Trans-Alaska pipeline. Vanaf de jaren tachtig wordt hij een groot voorvechter van de directe democratie en The National Initiative. Nu gaat Mike Gravel for president. Een democraat in hart en nieren, zo lijkt het. Er is alleen één probleempje: Mike heeft geen geld. Hij weigert geld aan te nemen van lobbyisten, bedrijven en PACs. En dan red je het niet in Amerika. Gravel wordt geweerd van debatten en daags voor de verkiezingen in New Hampshire deelt NBC-verslaggever Keith Olbermann zelfs vrolijk mee dat hij überhaupt niet meer meedoet aan de race, tot grote verbazing van de bejaarde kandidaat zelf overigens. Zal de arme Gravel zijn underdogpositie kunnen uitbuiten? Voorlopig staat de laatste overwinning aan democratische kant op naam van de kandidaat die de meeste miljoenen incasseert van lobbyisten van allemaal: La Clinton.

Voor de BKB Campagnebende vragen we een aantal Amerikanen wie hun stem krijgt wanneer ze nú zouden moeten stemmen. De eerste in de serie isadventure fotograaf Greg von Doertsen (40) uit Wyoming. Von Doersten reist voor zijn werk als de hele wereld over en maakte foto’s voor onder meer National Geographic Adventure en The New York Times. Waarom stemt hij op Barack Obama?

“Allereerst dit: ik ga stemmen omdat dit een erg belangrijke verkiezing is voor het Amerikaanse volk. We hebben acht jaar van hebzucht, corruptie en falend buitenlands beleid achter de rug met Bush, dus het is van cruciaal belang dat de Amerikanen nu voor één keer de koppen dezelfde kant op richten en hier verandering in brengen. Dat is moeilijker dan het lijkt, vanwege de rechtse en christelijke conservatieven die denken dat we zullen worden aangevallen door ‘all evils in the world’. Er wordt keiharde propaganda ingezet om dat idee er bij alle Amerikanen in te pompen. Het probleem is volgens mij dat veel burgers niet zien dat heel veel Amerikanen blindelings vertrouwen op wat de regering vertelt in plaats van te kijken naar de feiten. Ik ga op Obama stemmen, omdat hij voor een nieuw soort leiderschap staat en een verse kijk heeft op de dingen. Hij heeft niet de ervaring die Hillary Clinton heeft, maar ik ben niet voor weer een Clinton-tijdperk. Om eerlijk te zijn, zijn er erg weinig kandidaten waar ik op zou stemmen. De democraten zijn in wezen niet veel beter dan de Republikeinen, maar bij een kiezen uit twee kwaden zijn zij het minst slecht. Zo gaat het nu eenmaal met verkiezingen, ook in de rest van de wereld. Ik neem aan dat Nederland in een vergelijkbare situatie verkeert?”

Negatieve campagnes werken. Trek wat feiten uit de context, gooi er wat push polls tegenaan, zorg dat je wat smeuïge details over je tegenkandidaat te weten komt en knal het allemaal in een mooi filmpje op you tube: succes gegarandeerd. Diverse onderzoeken bewijzen dat het waar is. Tot op zekere hoogte.

Theorieën wijzen er namelijk op dat vrouwelijke politici over het algemeen niet zo dol zijn op het voeren van negatieve campagnes. Dat blijkt terecht. Want de manier waarop kiezers kandidaten beoordelen wordt sterk bepaald door stereotypen. ‘Negative campaigning’ past niet binnen het traditionele stereotype beeld dat Amerikanen van vrouwen hebben en werkt bij vrouwelijke kandidaten over het algemeen dan ook averechts. Dat zou betekenen dat zij een groot nadeel hebben ten opzichte van hun mannelijke tegenstanders.

Vrouwen kunnen dat stereotype beeld echter ook zo hanteren dat het juist in hun voordeel werkt. Dit zeggen onderzoekers Herrnser en Lucas (The Fairer Sex: Gender and negative campaigning in U.S. Elections, 2006). Op sommige punten kunnen vrouwelijke kandidaten wel degelijk voordeel halen uit het gebruik van negatieve campagnestrategieën. De keuze van de onderwerpen waarop wordt gefocust is hierbij cruciaal. Volgens Herrnser en Lucas doen vrouwen er niet verstandig aan de heikele puntjes in het privé leven van hun tegenstander op te rakelen, maar kunnen aanvallen op seksegerelateerde onderwerpen in de publieke sfeer daarentegen zeer effectief zijn. Seksueel misbruik en ‘drunken driving’ scoren wel, ontrouw en wanbetaling van alimentatie niet.

Het moddergooien in de aanloop naar de primaries in het voorjaar van 2008 is inmiddels in volle gang. Ook Hillary Clinton, officieel de enige vrouw in de run om een kandidaatschap, heeft reeds het nodige te verduren verkregen. Tot dusver blijven de peilingen Hillary toelachen. Maar – mocht ze tot presidentskandidaat verkozen worden – is Hillary ook opgewassen tegen de slinkse trucs van de Republikeinen? Een schandaaltje aan de rechterzijde zou prachtig uitkomen; een publiek schandaaltje dan.