Gemeenteraadsverkiezingen: Een tweederangs verkiezing?
Nog ruim een maand te gaan en Nederland mag de gang naar de stembus weer maken. Op 3 maart 2010 zijn in heel Nederland gemeenteraadsverkiezingen en mogen de rode potloden weer uit de kast. Al van oudsher lijken deze verkiezingen, waarin ‘het hoofdschap’ van onze gemeenten worden gekozen, niet erg populair.
En dat is raar, want hoeveel dichter bij huis kan politiek komen? Die ene irritante drempel voor de deur, de hoge parkeertarieven in de stad, of de ijle lange procedures om een vergunning aan te vragen… Issues die ons, maar ook onze lokale politici bezighouden.Gemeenteraadsverkiezingen worden toch vaak geclassificeerd als ‘second order’ verkiezingen, oftewel; verkiezingen waar niet zo veel op het spel zou staan en waar lagere besturingsystemen worden gekozen. Het low salience karakter van deze verkiezingen heeft dan ook zo zijn uitwerkingen op het verkiezingsresultaat. Doorgaans is de opkomst veel lager dan bij zogenoemde ‘first order verkiezingen’, verkiezingen voor bijvoorbeeld de Tweede Kamer. Aangezien deze verkiezingen plaatsvinden zo ongeveer halverwege de verkiezingscyclus voor de Tweede Kamerverkiezingen, wordt ook verwacht dat zittende regeringspartijen het over het algemeen slecht zullen doen bij deze lokale verkiezingen. Immers, net na Tweede Kamerverkiezingen zitten we in een euforische overwinningsstemming en stijgt de populariteit van de regeringspartijen, waarna de populariteit al gauw afneemt en zijn dieptepunt bereikt zo halverwege de verkiezingscyclus. Wanneer de Tweede Kamerverkiezingen weer meer inzicht komen, gaan mensen op een meer weloverwogen, rationele manier een stemkeuze maken en lijkt de populariteit van regeringspartijen weer toe te nemen. Zo lijkt het dus alsof mensen bij ‘first order’ verkiezingen meer met het hoofd stemmen en bij ‘second order’ verkiezingen meer op gevoel. Ook kleine, misschien wat onbekendere partijen zullen het beter doen bij dergelijke verkiezingen en vaak boeken de meer uitgesproken partijen ook winst bij ‘second order’ verkiezingen.
Zal RED Amsterdam het dan echt straks voor het zeggen krijgen in Amsterdam? En maakt de PVV straks de dienst uit in Almere? En hoe zal de PvdA het doen? Zal een mogelijk verlies in lokale gemeenten wel een voorspelling zijn voor de Tweede Kamerverkiezingen in 2011, of kunnen we het stemgedrag van mensen niet dusdanig over één kamscheren?
We moeten nog even geduld hebben, maar één ding is zeker: De BKB Academie tourt door het land om verslag te doen van alle lokale beslommeringen! En dat maakt de verkiezing voor ons sowieso al veel minder ‘tweederangs’.
