De Nederlandse economie is uit de recessie. Gelukkig. Helaas is het niet allemaal zonneschijn; de uitzonderlijke economische situatie geeft economen namelijk een terminologisch probleem.

Want als we nu moeten beschrijven hoe onze economie draait hebben we twee keuzes: of de economie is in een recessie (negatieve economische groei) of uit de recessie (terug naar economische groei).

Je bent in de hel, of in de hemel – andere opties zijn er niet.

Vooraanstaand econoom, en Nobelprijswinnaar, Paul Krugman ziet hier – terecht – een probleem. Want ook al laat de economie eindelijk weer groei zien, de werkloosheidcijfers zullen de komende maanden alleen maar verder rijzen (zie grafiek Werkloosheid & BBP).

Nederland na de Grote Recessie

Dat Nederland weer groei vertoont, is hoofdzakelijk toe te schrijven aan de export. Zo wisten exporteurs in het afgelopen kwartaal 45% meer te verkopen aan een aantal Aziatische landen (waar de groei al eerder weer is aangetrokken). Voor het eerst in de geschiedenis heeft Azië een dusdanige impact op onze conjunctuur.

Helaas is er verder voor Nederland vooral nog veel “pijn in de pijplijn”. Bestedingen van bedrijven en consumenten blijven zwak. De wereldhandel laat nog weinig herstel zien (met name de VS en Europa haperen). Het pensioenstelsel staat nog steeds onder druk. En eventueel herstel zal onherroepelijk gedempt worden door stijgende grondstofprijzen en overheden die hun begroting op orde moeten brengen.

Een probleem wat ook sociaaleconoom Anton Hemerijck aanstipt in zijn nieuwe boek, Aftershocks: “een miraculeuze aanjager van de groei is nog niet voorhanden. Wat is immers de pendant van elektriciteit, de auto en de ict-revolutie?”

De verwachting is bijgevolg dat deze situatie van lage economische groei zich nog een tijd zal voordoen – wat betekent dat de vlakke groei de werkloosheid maar mondjes maat zal doen krimpen.

We hebben dus, met andere woorden, een situatie van economische groei met banenverlies. We zitten niet in de hemel. En we zitten ook niet in de hel. We zitten in het vagevuur (“purgatory”).

Deze nieuwe economische situatie zal ook zwaar gaan drukken op het politieke klimaat. Dat is onvermijdelijk. Hopelijk zal dit echter – zoals Jacques Delors, de oud-voorzitter van de Europese Commissie, benadrukte – een tijd inluiden waar “politici vanzelf gedwongen worden andere doelstellingen belangrijk te vinden, zoals de kwaliteit van zorg, de sociale cohesie in een land en het milieu”.