Reputatiemanagement?

De Vries kwam met de Academie praten over het politieke krachtenspel en de werking van de mediacratie.  Niet alleen leerde hij hier het fijne over in zijn rol als jarenlange mannetjesmaker van Jan Peter Balkenende. Ook mocht de Vries als staatssecretaris aan den lijve ondervinden hoe sterk de rol van de media is in het politieke krachtenveld. Toen duidelijk werd dat de Vries, op z’n CDA’s, ‘nauwe banden onderhield’ met zijn assistent (majoor Melissa de Goede) en dit leidde tot een breuk met zijn toenmalige vrouw, trad hij af als staatssecretaris. Even was hij het middelpunt van de media aandacht. Als het gaat om reputatiemanagement en de noodzaak van regie, zijn we bij Jack de Vries dus wel aan het goede adres. Acht tips van Jack ‘het lek’ de Vries.

Tips & tricks

1.       You can’t beat the trend

Als er bepaalde gevoelens leven in de samenleving moet je beginnen te onderkennen dat deze belangrijk zijn. Sluit met je campagne aan op deze trend. Besef dat mensen altijd op zoek zijn naar: vertrouwen, geborgenheid, visie en een helpende hand. Benut deze behoeften samen met de leidende onderstroom van het overheersende gevoel. Is er veel onzekerheid? Ent een campagne op de behoefte van de samenleving dat men geen onzekerheid wil.

2.       Campagne is 24/7 en hokjes vervagen

Door de snelheid waarmee nieuws en non nieuws gemaakt en gedeeld kunnen worden ben je als politicus in een staat van permanente campagne. De enorme hoeveelheid Kamervragen tegenwoordig getuigd hiervan. Dit leidt tot een permanente zoektocht naar populariteit. Tegelijkertijd vervagen de grenzen tussen links/recht, bezuinigen/investeren, werkgevers/werknemers, markt/overheid en progressief/conservatief. Dit maakt dat bepaalde, vaak inhoudelijk irrelevante, kenmerken bepalend zijn voor succes. Speel hier met je campagne op, beeld en vorm zijn hierin leidend.

3.       Mediaconcurrentie

De tijd dat we met z’n allen ’s avonds naar het NOS Journaal keken en dit ook de enige zender was op de televisie is voorbij. In korte tijd is het media-aanbod exponentieel gestegen. Zeker als je hier de huis-tuin-en-keuken ‘journalisten’ op Facebook, Twitter en andere sociale media in meetelt. Nieuws is overal, altijd en scoops zijn niet meer voorbehouden aan de traditionele media. Hierdoor ontstaat er een journalistieke ratrace waarbij media minder in staat zijn feiten te checken en hoor/wederhoor toe te passen. Wees hier voor gewaarschuwd, of maak er misbruik van;-)

4.       Risicomanagement: houd de nul

Johan Cruijff zei ooit: ‘Als je de nul houdt, heb je de wedstrijd voor de helft gewonnen’. Kortom, zorg dat er niet iets misgaat. Het beeld blijft altijd hangen. Ben je te gast bij omroep Max en staat er aan het einde van het programma een polonaise op de planning? Zorg dan dat je dit weet en vroegtijdig naar iets anders kan gaan. Beperk de risico’s door te weten wat je gaat doen en wat het programma gaat doen. Doordenk alles en beperk de kans op fouten en dingen die misschien niet goed uit kunnen pakken.

5.       Interne communicatie

Zorg voor zo min mogelijk ruis tussen personen. Slechte communicatievormen en middelen vergroten het risico dat je als partij uit je evenwicht gebracht gaat worden. Informatie en communicatie zijn goud waard.

6.       Voer continu stakeholder-analyses uit

Wie beïnvloedt wie? Wie zijn bepalende spelers in deze campagne? Wie zijn invloedrijke journalisten? Wie kunnen er autoriteit verschaffen aan dit plan? Welke steunzenders zijn te organiseren? Dit goed organiseren voorafgaand aan de campagne is de basis voor succes.

7.       Monitoring en issuetracking

Houd bij wat er waar verschijnt. Dit klinkt simpel (en dat is het tegenwoordig ook, met bijvoorbeeld Google Alerts), maar is essentieel om snel en accuraat te kunnen reageren. Analyseer de gegevens en zoek naar onbenutte kanalen, kanalen die aandacht behoeven en nieuwe allianties die kunnen ontstaan.

8.       De tweestrijd bepaald

Houd regie door concurrentieanalyse. Het zo snel mogelijk laten ontstaan van een tweestrijd past hierin. Zo zorgde de tweestrijd Balkenende-Bos dat andere partijen er niet meer aan te pas kwamen. Frame deze tweestrijd door gericht aandacht aan de betreffende andere partij te schenken en negeer verleidingen van andere partijen.

Komende verkiezingen

Zo bezien is het de vraag wie de komende verkiezingen de bovenstaande trucs het beste in de vingers heeft. Het laatste punt, de tweestrijd, zal een alleraardigst gevecht worden. Vast staat dat Rutte zich aan de ene kant van de ring zal klaarstomen, maar wie zijn grootste opponent zal worden? Roemer lijkt er klaar voor, Samsom zal moeten aantonen de gunst van de kiezer te kunnen winnen en bij Wilders moet nog maar blijken of hij Henk en Ingrid nog aan zijn zijde heeft. Tja… en het CDA dan? Misschien toch de meester himself.. Jack? Het zal toch niet….

We Love You

De afgelopen maanden heeft de Israëlische premier Benjamin Netanyahu verschillende keren duidelijk gemaakt dat Israël Iran zal aanvallen als het zijn kernprogramma niet beëindigt. Vredesactivist Ronny is het hier niet meer eens:

“For there to be a war between us, first we must be afraid of each other. For there to be a war between us, first we must hate. I’m not afraid of you, I do not hate you, we don’t hate you.

Hij verspreidde op 15 maart via Facebook een poster met de simpele boodschap: Iranians we will never bomb your country We ❤ You. Daarmee startte de Israelische vader de online We Love You campagne die al snel werd opgemerkt door anderen, zoals hij ook in onderstaande video uitlegt.

Op Indiegogo, een crowdfunding website, heeft de campagne inmiddels de doelstelling van $7.500 ruimshoots overschreden en de Facebookpagina heeft meer dan 50.000 likes. Dat betekent dat Ronny met tal van anderen door kan gaan om de vrede te bewaren met zijn boodschap. Wat ik mooi vind aan de campagne is allereerst de hartverwarmende simpele boodschap en de manier waarop deze is vorm gegeven. Maar ook door de manier waarop internet optimaal gebruikt wordt om de stem van een ieder te laten horen, en niet noodzakelijkerwijs alleen van het regime dat aan de macht is. Hieronder nog een aantal voorbeelden van posters die als reactie zijn gekomen.

Foto’s via Facebook.

Gisteren won Mitt Romney de primary in New Hampshire. De kans dat hij het gaat opnemen tegen Obama is daarmee toegenomen. Volgens Swett is dat een goed scenario: ‘Persoonlijk denk ik dat dit land het beste gediend is als de twee beste mensen het uitknokken in de komende verkiezingen.’ Wat hem betreft hoeft de campagne van Obama het dus niet zo nodig op te nemen tegen iemand zoals Michelle Bachmann of Sarah Palin.

Contactsport

Swett spreekt vrijuit. ‘Politiek is een contactsport in dit land’, analyseert hij de situatie in de Verenigde Staten. De campagne van 2012 zal anders zijn dan de Hope and Change-boodschap waarmee Obama in 2008 het Witte Huis veroverde, zoals onder andere Newsweek in de eerste week van januari ook al voorspelde. ‘Als Romney het wordt zal de campagne, daar twijfel ik niet over, het hard spelen op bijvoorbeeld het creëren van banen, of eigenlijk vooral het gebrek daaraan’, zegt Swett.

Massachussets, de staat waar Romney voor een termijn gouverneur was, eindigde onder zijn management steevast bij de laatste tien Staten als het ging om banengroei.

Obama wordt herkozen

‘Het gaat om de waarheid, en soms doet de waarheid pijn’, meent Swett. ‘Je ziet dat ook nu al bij de Republikeinen zelf. Gingrich hamert voortdurend hamert op Romneys periode bij zijn bedrijf Bain Capital.’ Bain is de investeringsmaatschappij annex onderneming van Romney die bedrijven weer gezond maakte, soms door grondige reorganisaties waarbij ook banen verdwenen. ‘De campagnes zullen negatief worden in de mate waarin ze sommige zaken over de andere kandidaat zullen uitlichten.’

Swett denkt dat Obama herkozen zal worden. ‘Ik zeg regelmatig tegen mijn Republikeinse vrienden: als je nu denkt dat je gekozen gaat worden, wacht dan maar af tot november. De situatie zal compleet veranderen als de economie verbetert. Jullie kunnen niet winnen, uitgesloten.’ De laatste economische cijfers zien er inderdaad goed uit voor Obama. De werkloosheid daalt angzaam maar gestaag, en het is nog een flink aantal maanden tot november.

‘Houd de boel bij elkaar’

Grote risico’s zijn er uiteraard ook. De rol van Europa blijft in de campagnes tot nu toe zeer onderbelicht, maar Obama heeft reden zich grote zorgen te maken. Als de euro klapt en Europa afstevent op verdere economische malaise heeft dat een direct effect op de Amerikaanse welvaart. Veel Amerikanen hebben aandelen, en de Amerikaanse economie is zeer verbonden met die van Europa.

‘Houd de boel bij elkaar’, grapt Swett, maar zijn ondertoon is serieus. ‘Amerika kijkt niet veel naar de situatie in Europa omdat we als land op dit moment behoorlijk naar binnen gericht zijn.’ De verschillende teams van Obama houden de ontwikkelingen echter zeer nauw in de gaten. De resultaten in november zullen er in belangrijke mate van afhankelijk zijn.

Foto CC / rockcohen

Just for the sport

Daar stonden we dan, met -2 graden, vroeg in de ochtend op Concord square. Borden met daarop Huntsman of Gingrich  for President 2012. Er zou wat voor nodig zijn om ons uit volle overtuiging voor de verschillende kandidaten op de bres te laten gaan. Om ons heen stonden voornamelijk studenten uit New York die net als wij duidelijk Democraat waren maar met de Huntsman campagne meeliepen. Just for the sport, omdat sommige mensen de kunst van het campagne als leuke en leerzame ervaring beschouwen. Hoe dan ook,  wat ons aan het roepen kreeg waren niet de borden in onze handen, de speech die Huntsman zou gaan geven of de lijst met pro-Huntsman argumenten die in onze zak brandde., maar de bevlogenheid van de rest van de kandidaten.

 Join Hunt

Bijvoorbeeld Caroline. Caroline heeft vier jaar geleden voor McCain campagne gevoerd. Huntsman was de meest hardwerkende kandidaat, en daarmee de beste tot nu toe, daarom stond ze er. Op het het plein met een megafoon in haar hand. Om mensen de “ Hunt  te laten Joinen”

 Phonebanking en canvassen

Vrijwilligers, splintergroeperingen, belangenorganisaties, de Amerikaan trekt er enthousiast op uit om de ander te overtuigen. Mensen staan een dag langs de kant van de weg met een campagnebord om mensen warm te laten lopen voor hun kandidaat. Betrokkenheid en commitment. Maar waarvoor? Na een dagje phonebanking en canvassen valt op dat veel Amerikanen geïrriteerd zijn wanneer ze voor de tiende keer die dag worden gebeld op wie ze gaan stemmen,

Change, right now

Wanneer wordt gevraagd om de keuze van de kandidaat te motiveren, valt het gesprek al snel stil. Het is onduidelijk voor de meeste kiezers, wat het onderscheid is tussen de diverse Republikeinse kandidaten, afgezien van de nadruk op de social issues.  We willen change, right now. Alhoewel Obama niet als de vijand wordt gezien, is het argument tegen hem, dat hij zijn beloftes niet heeft waargemaakt.

 Jobs, jobs, jobs

Jobs, jobs, jobs, cut taxes, en ook het hervormen van het belastingstelsel en de gezondheidszorg,.  Meer vrijheid en minder bureaucratie. Amerika eerst.Veel grote woorden maar het lijken holle frasen. Er is veel geld, veel materiaal maar weinig inhoud. De mensen hebben nog steeds niet het idee dat het over hen gaat. Niet alleen het wat, maar vooral ook het hoe.  Want je kunt wel stemmen, maar als je niet weet waarvoor, wat is dan de waarde van je stem?

Foto: Yuki Kho

Campagnevoeren in de praktijk

Onder de Academici stijgt langzaam de spanning, zeker nadat we vorige week te horen kregen dat we in New Hampshire niet alleen gaan bekijken hoe de Amerikanen campagne voeren, maar dat we ze ook gaan helpen. Op maandag 9 en dinsdag 10 januari worden we in groepen verwacht op de hoofdkantoren van de campagneteams van de Republikeinse presidentskandidaten Rick Perry, Mitt Romney, Ron Paul, John Huntsman en Newt Gingrich. Op maandag zal ik het campagneteam van Ron Paul helpen met canvassen, flyeren en door knocking. Alles om er maar voor te zorgen dat Paul de primaries in New Hampshire zal winnen. Hetzelfde zal ik een dag later doen bij Newt Gingrich.

Vote for Gingrich

Paul en Gingrich zijn niet de kandidaten die ik graag als mogelijke president van de Verenigde Staten zie. Integendeel zelfs. Beiden zijn extreem conservatief, anti-abortus en voor het behoud van de wet voor wapenbezit, om maar enkele voorbeelden te noemen. Nu moet ik volgende week deze twee heren gaan helpen de voorverkiezingen te gaan winnen. Al een paar dagen vraag ik mij af hoe het zou voelen om de straat op te gaan en mensen aan te spreken dat ze op Gingrich moeten gaan stemmen, omdat hij tegen het homohuwelijk is.  Je werkt eigenlijk voor de vijand. Of om in Tweede Wereldoorlogtermen te spreken, een collaborateur. Moet ik geen verzet plegen, de boel saboteren? Of juist helpen zodat Obama een grotere kans heeft om straks de verkiezingen te winnen?

Idealen verloochenen

Uiteraard is het meer dan interessant om een kijkje te mogen nemen in de praktijk van het Amerikaanse campagnecircus, maar toch besluipt mij een gevoel van ongemakkelijkheid. Wanneer mag je je eigen idealen verloochenen om wat te bereiken? Net zoals Mark Rutte die zaterdag in een interview in de Volkskrant aangaf op heel veel punten links te zijn, maar minder vooruitgang kon boeken doordat hij te maken heeft met CDA, PVV en SGP.  Hij zet bepaalde principes opzij om zo meer te kunnen bereiken. Dat is de harde realiteit die helaas niet alleen binnen de politiek geldt.

Meer dan goed en kwaad

Volgens Alex Klusman in het Volkskrant-artikel over de BKB Academie zijn wij nog jong en naïef en is de wereld niet zo makkelijk in te delen in goed en kwaad. Dat ga ik volgende week dan maar aan den lijve ondervinden. Voor deze keer gaan de idealen opzij en kan ik alleen maar zeggen er ontzettend veel zin in te hebben en zal canvassen tot ik er bij neerval. Paul en Gingrich, here I come!

Foto via Flickr -IowaPolitics.com

Leiden

Want ook dit jaar worden weer drie dj’s opgesloten in het Glazen Huis welke in 2011 in Leiden staat. Tot aan kerst zullen de drie plaatjesdraaiers geld ophalen voor een stille ramp. Samen met het Rode Kruis vraagt 3FM Serious Request dit jaar aandacht voor moeders die geraakt zijn door oorlog- of conflictsituaties. Vanuit het Glazen Huis focust 3FM zich op deze drijvende maar zeer kwetsbare kracht van het gezin. BKB en Kay van de Linde dragen ook hun steentje bij in de vorm van het aanbieden van een campagnetraining.

Trainig op maat

Bied nu op deze geweldige training van campagne-experts Kay van de Linde (Press Strategies) en Erik van Bruggen (BKB – Het Campagnebureau). Leer hoe je campagne voert van de rechtse houwdegen van de Linde en de linkse rakker van Bruggen. Ze zijn over vrijwel alle politieke issues oneeens, maar bij de liefde voor het campagnevak vinden ze elkaar. Gezamenlijk gaven ze al veel trainingen in binnen- en buitenland. Voor 3FM Serious Request bieden ze een campagnetraining (op maat!) aan voor bedrijven, organisaties, partijen, personen of voor jou! Leer alle ins & outs om je partij, doel, product of dienst aan de man te brengen door middel van de laatste snufjes op campagnegebied.

Wie?

Kay van de Linde, Press Strategies, was campagneleider van Rita Verdonk en Pim Fortuyn en werkte in de USA voor mensen als Rudy Giuliani. Erik van Bruggen voerde campagne voor Wim Kok en Wouter Bos en is directeur van campagnebureau BKB.

Wat leer je?

Aan de hand van heel veel voorbeelden uit binnen- en buitenland, praktijkopdrachten en discussies leren de deelnemers (max. 20) in een dagdeel een aantal universele elementen van het campagnevoeren, zoals het maken van een campagneboodschap, een campagnestrategie en beeldregie. En horen ze veel smeuige details over Nederlandse en Buitenlandse politiek en campagnes.

Waarom nu?

Campagnevoeren is altijd actueel. En met de Russische, Franse en Amerikaanse presidentsverkiezingen (en hopelijk Nederlandse parlementsverkiezingen) op komst in 2012 is het mooi om alles te weten over politieke campagnes. Daarnaast is basiskennis campagnevoeren verdomde handig in bijna willekeurig welk vak dan ook.

Bied direct op campaign like Obama en steun 3FM Serious Request.

Denk aan de kinderen

In één opzicht is de campagene in elk geval succesvol; de campagne kreeg veel media aandacht. Het maatschappelijk debat over dit thema is goed en wel opgelaaid. Nieuwsuur, landelijke kranten, radioprogramma’s en ook actualiteitenprogramma’s als Debat op 2 besteedden er aandacht aan.  In dat laatste tv-programma gingen een week geleden onder andere ouders, de kunstenaars achter de “zwarte piet is racisme” campagne, ‘professionele’ zwarte pieten en leden van het Sinterklaasgenootschap met elkaar in discussie over de vraag of zwarte piet nu wel of niet racistisch is.

Een triomfantelijk moment voor de campagnevoerders. De discussie die zij met elkaar aangingen is vrij representatief voor het soort gesprek dat nu tussen de voor- en tegenstanders wordt gevoerd.  De bijna geheel blanke pro-zwarte piet kant van de zaal begreep de weerstand van de andere – bijna geheel zwarte – kant van de zaal totaal niet. Wat heeft zwarte piet nu te maken met slavernij of racisme? Hebben we dat soort nare dingen niet al lang achter ons gelaten? En is Sinterklaas bovendien niet gewoon een kinderfeest? Kinderen zien geen kleur en zien zwarte piet dus niet als een ‘echte’ donkere man.  Hoe kan de figuur dan nog invloed hebben op hoe er in de samenleving over zwarte mensen wordt gedacht?

Maar is het echt zo dat kinderen geen kleur zien? Leidt verschil op schoolpleinen en in klaslokalen niet vaak genoeg tot pestgedrag? Kinderen raken al op jonge leeftijd doordrongen van de sociale betekenis van een andere huidskleur.  Als kinderen niet in hun directe omgeving stereotypering van andere bevolkingsgroepen meekrijgen van familie en vrienden, dan worden ze wel beïnvloed door beeldvorming in de media. Waarin de norm voor helden en hoofdrolspelers in tv-series, games en boeken nog altijd blank, mannelijk en heteroseksueel is.

Ik zie, ik zie wat jij niet ziet…

Niet alleen de grote hoeveelheid publiciteit die de campagne heeft gekregen, maar ook de bredere discussie die op gang wordt gebracht over hoe racisme in 21ste eeuws Nederland eruitziet, maken dat de campagne impact lijkt te hebben. Dat autochtoon Nederland niet geconfronteerd wordt met racisme is geen graadmeter. Helemaal als je bedenkt dat veel allochtone, donkere Nederlanders zeggen nog steeds last te hebben van negatieve stereotypering, vooroordelen en bovendien nog ieder jaar zwarte piet worden genoemd door kleine, blanke kinderen. De campagevoerders proberen duidelijk te maken hoe irrelevant intenties zijn bij het in stand houden of bagatelliseren van stereotiepe, negatieve beeldvorming. Zij betogen dat culturele tradities die van oorsprong racistisch waren nu nog steeds zo beleefd worden en dat racisme, stereotypering en discriminatie nog steeds springlevend zijn in Nederland. De dagelijkse realiteit van veel allochtone Nederlanders en Nederlanders met een donkere huidskleur bewijst dit.

Zit het racisme van vandaag de dag dan alleen in de verbeelding van mensen? Of zou het feit dat je als autochtone, blanke Nederlander een woord, een beeld of traditie niet als racistisch ervaart, terwijl een groot deel van de ‘ zwarte’, allochtone bevolking dat wel zo ervaart, liggen aan jouw positie en perspectief en alle privileges en blinde vlekken die dat met zich meebrengt?

Sinterklaas: Unesco Cultureel Erfgoed?

Het lijkt erop dat de campagne een sneeuwbaleffect heeft gehad en allerlei mensen – vooral via social media – zijn gemobiliseerd om allerlei andere racistische en stereotiepe beeldvorming over minderheden aan de kaak te stellen.  Als deze campagne hier inderdaad in is geslaagd, is het wat mij betreft, een succes. Pogingen om de Sinterklaasviering in de huidige vorm op de Unesco lijst van werelderfgoed te krijgen– een bewonderenswaardige poging van het Sinter Nicolaas Genootschap – maken het alleen maar spannend.

dit is natuurlijk alleen bedoeld om te choqueren...

Hoofdafbeelding via Flickr – Hanspama.

Na enkele minuten door het kamp te hebben gedwaald stapte ik een grote tent binnen. Er was een vergadering aan de gang van de werkgroep financiën. De sfeer was gespannen. Iemand had de penningmeester van corruptie en bedreiging beschuldigd. Volgens een ‘onafhankelijke mediator’ was van corruptie was geen sprake. Hij had de boeken (een stapel papier in een Albert Heijn tas) in zijn hand en deze waren voor iedereen inzichtelijk. Corrupt of niet, men vroeg zich af waarom de penningmeester zo nodig aan wilde blijven. Waarom was er na zes weken geen plek voor een ander? Men begon door elkaar te praten en de gespreksleider werd alsmaar geïrriteerder. Ik besloot de tent te verlaten, voor deze sappige maar voor mij irrelevante discussie was ik immers niet gekomen.

Op zoek naar een inhoudelijk gesprek liep ik op een houten hutje met luifel af. Bingo, het hutje bleek de infostand en de goed gebekte jongeman die de stand bemande wilde mij graag te woord staan. Wat zijn de grootste misstanden volgens Occupy en zijn er ideeën over hoe we die kunnen oplossen?  Het antwoord kwam prompt. ‘Het hele systeem is fucked’.

Ik antwoorde iets in de strekking van: Het hele systeem is fucked? Dat is ten eerste onwaar en ten tweede niet echte een goede slogan om een sociale beweging op te bouwen. Het systeem zoals het er nu bij staat is resultaat van duizenden jaren beschaving. Anno 2011 leven wij met 17 miljoen mensen op een ongelofelijk klein stukje land, veelal onder de zeespiegel, in ongelofelijke rijkdom. Wij hebben onafhankelijke rechtspraak en een bestuurlijke macht die door twee kamers (grotendeels) wijze vrouwen en mannen gecontroleerd wordt.  De man nuanceerde zijn eerdere statement en zei dat het ging om het financiële systeem waarin bijvoorbeeld spaarbanken en investeringsbanken samen waren gegaan. Dit klonk mij redelijker in de oren, waarom hier geen boodschap van maken?

We discussieerde ruim een uur door. Aan bod kwamen onder meer alle bedrijfsgeheimen die ik tot nog toe had opgedaan bij BKB. Zet je frame neer en blijf het herhalen tot de mensen het kunnen dromen! Als de Occupy beweging in de media niet wil worden weggezet als een zootje stinkende hippies dan zullen ze hun boodschap klaar moeten hebben, etc. Ik moest bij de beweging komen en helpen met de boodschap zei hij. Ik bedankte hem vriendelijk en antwoordde dat ik dacht op dit moment op een andere manier beter aan systeemverandering te kunnen bijdragen. ‘Dat zeg je nu!’ zei hij ‘maar als de Euro straks in elkaar klapt en hier echt de pleuris uitbreekt dan staan mensen zoals jij ook op Occupy.’

Foto via Flickr – Nio_NL.

Urgentievraag

Mensenrechten in Syrië, onderzoek naar de strijd tegen borstkanker, natuurrampen en het lot van de armen en de dieren. Het ‘goede’ doel kan niet goed doen zonder uw steun, en altijd is daar de urgentie van de vraag. We moeten nu, vandaag iets doen tegen alle onrecht en onvrede in de rest van de wereld. Met de economische recessie enerzijds die ook de doelen op de hielen zit en de
bezuinigingen vanuit de overheid anderzijds, wordt de filantropie steeds afhankelijker van de giften van de consument.

Verantwoording voor miljardensteun

De teneur en roep om verantwoording om de besteding van overheids- en publieke gelden wordt
echter steeds duidelijker. De commissie de Wit, waar Bos en de bankdirecteuren zich momenteel
moeten verantwoorden om de miljarden die destijds uit de staatskas zijn verdwenen. De
Wit zelf is allergisch voor de quote: ‘Dat het een hele chaotische tijd was’ of ‘dat we gericht zijn
op de feiten, maar we ons die niet helemaal herinneren’, aldus een bankdirecteur in het verhoor van afgelopen week.

Commotie om Pink Ribbon

Niet alleen binnen de overheid, maar ook in de filantropie komt de roep om verantwoording van het besteedbare geld meer naar voren. Pink Ribbon bleek slechts 1.8% van hun inkomsten te besteden aan onderzoek naar kanker. Hetgeen grote verontwaardiging veroorzaakte, maar door de organisatie zelf werd verantwoord. Er was immers nooit geclaimd dat het om onderzoek zou gaan. Pink Ribbon was het te doen om een bewustwordingscampagne. Zo werd een blik BN’ers opengetrokken om opgetuigd in een leuk niemendalletje en natuurlijk voorzien van het karakteristieke roze speldje de doelgroep bewust te laten worden. Tsja, waarvan eigenlijk? Dat de strijd tegen kanker minder geld kost, bewustwoording de overlevingskans vergroot of er zodoende veel meer geld beschikbaar is om direct bij te dragen aan de strijd tegen kanker?

Bewustwording. Van verantwoordelijkheid, van uitgaven, van consumenten. Het is een actueel
thema. We zijn ons bewust. Maar wat doen we er nu daadwerkelijk aan?

Foto via Flickr – Unconstructive_bry.

De succesformule

Overtuigingskracht, duidelijkheid, emotie komen allemaal voort uit authenticiteit, waarachtigheid en simpelheid. Voor politieke campagnes, een speech voor duizenden partijleden of een televisie-interview door een kritische journalist van Nieuwsuur; deze filosofie kun je overal toepassen om mensen ervan te kunnen overtuigen dat wat je zegt klopt, deugt en ook nog eens goed voelt.

Politici en het bedrijfsleven passen de communicatiefilosofie steeds meer toe in Nederland. Politici richten hun boodschap op diegenen die het inhoudelijk al voor een groot deel met hen eens zijn en dus niet meer zozeer overtuigd, maar vooral gemobiliseerd moeten worden om actie te ondernemen door te gaan stemmen. Reclamebureaus bedenken verhalen bij producten, zodat consumenten positieve emoties voelen bij een bepaald product, waardoor zij dat product zullen kopen en niet iets anders.

Verontwaardiging onder duizenden Nederlanders

Een bont gezelschap van jonge kunstenaars, studenten, dichters en anderen hebben dit jaar weer gezamenlijk hun pijlen gericht op Zwarte Piet. De simpele slogan waar ze het Nederlandse publiek van willen overtuigen: “Zwarte Piet is racisme”. Ze willen Nederland laten zien dat de vrolijkheid, dommigheid en dienstbaarheid van de knecht met kroeshaar, rode lippen en gouden oorbellen niet uit het niets is gekomen, maar een koloniale oorsprong heeft en bol staat van de raciale stereotypen. Ook zij proberen een simpele boodschap te verkondigen, doen dat vanuit een diep persoonlijke motivatie en geloven 100% in hun boodschap. Ze vertolken de verontwaardiging, gevoel van ongemak en onbegrip dat vele duizenden Nederlanders voelen rond deze tijd van het jaar. Maar zal hun eerlijke, simpele, emotionele boodschap genoeg zijn om andere Nederlanders te overtuigen en zo ver te krijgen de zwarte knecht uit het Sinterklaasfeest te bannen?

Zwart van roet

De “Zwarte Piet is racisme” campagne is niet de eerste van zijn soort. Een ander bekend voorbeeld is de poging van een paar jaar geleden om Zwart Piet te vervangen met regenboog Pieten, die alle kleuren behalve zwart waren geschminkt. En of er nu een grote campagne is of niet, eerder jaar weer laait er een discussie op rondom het onderwerp. Het is een beladen thema en het is niet verbazingwekkend dat er al jarenlang campagne wordt gevoerd tegen de traditie zonder veel succes. Want dit is één van de lastigste soort campagnes die je kunt voeren. De “Zwarte Piet is racisme” campaigners nemen het op tegen feitelijke, historische onjuistheden, het gevoel dat de Sinterklaas traditie mét Zwarte Piet hoort bij de Nederlandse identiteit en cultuur en – misschien wel de belangrijkste obstakel – het idee dat Nederland voorbij racisme is. “Het is een traditie!”, “hoe durf je me een racist te noemen?” en de klassieker, “Zwarte Piet is toch zwart van roet??” zijn veel gehoorde reacties op de boodschap van de campagne.

De meest recente campagne tegen het omstreden hulpje van Sinterklaas lijkt enigzins succesvol te zijn.  Deze keer spelen social media een grote rol en ook traditionele media hebben oog voor deze laatste poging om bewustwording rond het thema te vergroten. Toch blijft het lastig en moeten we maar afwachten of de campaigners daadwerkelijk succesvol zullen zijn. Het is tenslotte een campagne die er niet alleen in moet slagen een eerlijk verhaal te vertellen, maar ook het Nederlandse publiek ertoe moet bewegen eerlijk naar zichzelf te zijn.

Foto via Flickr – Vincent Teeuwen.